IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა საქართველოში ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში საქმიანობის განმახორციელებელი უცხოელებისთვის გათვალისწინებული სპეციალური დროებითი ბინადრობის კატეგორიაა. მოქმედი რეგულაცია მოიცავს როგორც ადგილობრივ დამსაქმებელთან დასაქმებულ უცხოელ IT სპეციალისტებს, ისე საქართველოში მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკურ პირებს და გარკვეულ შემთხვევებში ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში მოქმედი საერთაშორისო კომპანიის ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილ პირებს.

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მიღებისთვის ძირითადი უცხოელი სპეციალისტის შემთხვევაში განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს IT სფეროში საქმიანობის სახეს, პროფესიულ გამოცდილებას, ბოლო ერთი წლის განმავლობაში მიღებულ ანაზღაურებას და, შესაბამის შემთხვევაში, საქართველოში შრომითი საქმიანობის უფლების არსებობას.

კანონმდებლობა IT სპეციალისტებისთვის რამდენიმე მნიშვნელოვან განსხვავებულ წესსაც ადგენს. პირველადი IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა 3 წლის ვადით გაიცემა. მისი მოქმედება შესაძლებელია გაგრძელდეს 3-3 წლით, საერთო ჯამში არაუმეტეს 12 წლამდე. ამასთან, აღნიშნულ ნებართვაზე არ ვრცელდება ბინადრობის ნებართვებისთვის მოქმედი ზოგადი 40-დღიანი წინასწარი მიმართვის მოთხოვნა.

სპეციალური რეჟიმი მოქმედებს საქართველოში ყოფნის კუთხითაც. IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა შეიძლება შეწყდეს, თუ მისი მფლობელი ნებისმიერი უწყვეტი 12-თვიანი პერიოდის განმავლობაში 183 დღე ან მეტი ფაქტობრივად არ იმყოფება საქართველოში, გარდა კანონით გათვალისწინებული შესაბამისი შემთხვევისა.

ბინადრობის სამართლებრივ საფუძვლებს განსაზღვრავს „უცხოელთა და მოქალაქეობის არმქონე პირთა სამართლებრივი მდგომარეობის შესახებ“ საქართველოს კანონი, ხოლო განაცხადისათვის საჭირო კონკრეტული დოკუმენტები და IT საქმიანობის შესაბამისი კატეგორიები განსაზღვრულია საქართველოს მთავრობის №520 დადგენილებით.

ამ სტატიაში განვიხილავთ, ვის შეუძლია მიიღოს IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა, რა საქმიანობა ითვლება შესაბამის IT საქმიანობად, რა გამოცდილება და შემოსავალია საჭირო, რა განსხვავებაა დასაქმებულ და მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე IT სპეციალისტებს შორის, როგორია საერთაშორისო IT კომპანიის ხელმძღვანელის რეჟიმი, რა პირობები მოქმედებს ოჯახის წევრებზე და რა შემთხვევაში შეიძლება ნებართვის მოქმედება შეწყდეს.

II. რა არის IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა?

კანონმდებლობის ოფიციალური ტერმინია „ინფორმაციული ტექნოლოგიების (IT) სფეროში დასაქმებული პირის დროებითი ბინადრობის ნებართვა“.

პრაქტიკული და SEO მიზნებისთვის ამ სტატიაში ასევე ვიყენებთ ტერმინს IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა.

ეს არის დროებითი ბინადრობის სპეციალური სახე, რომელიც IT სფეროსთვის დამოუკიდებლად არის გამოყოფილი ჩვეულებრივი შრომითი ბინადრობის ნებართვისგან.

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა შეიძლება გაიცეს:

უცხოელ შრომით იმიგრანტზე, რომელიც შესაბამის IT საქმიანობას ახორციელებს;
საქართველოში მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკურ პირად რეგისტრირებულ უცხოელზე, რომელიც განსაზღვრულ IT საქმიანობას ახორციელებს;
ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში მოქმედი შესაბამისი საერთაშორისო კომპანიის ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილ უცხოელზე;
ზემოაღნიშნული პირების შესაბამის ოჯახის წევრებზე.

ამ რეჟიმის მიზანია IT სფეროში რეალურად მოქმედი უცხოელი სპეციალისტებისთვის სპეციალური ბინადრობის სამართლებრივი საფუძვლის შექმნა.

საქართველოში დასაქმების, ბიზნესისა და საიმიგრაციო სტატუსის საკითხებზე იურიდიული ფირმა TB Legal უცხოელ სპეციალისტებსა და კომპანიებს შესაბამის სამართლებრივ დახმარებას უწევს.

III. რომელი უცხოელი ითვლება IT სფეროში დასაქმებულ პირად?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვისთვის ნებისმიერი საქმიანობა, რომელსაც პირი ყოველდღიურ ენაში „IT-ს“ უწოდებს, ავტომატურად საკმარისი არ არის.

საქართველოს მთავრობის მიერ დადგენილია კონკრეტული საკვალიფიკაციო კრიტერიუმები.

შესაბამის IT პირად შეიძლება ჩაითვალოს უცხოელი, რომელიც ახორციელებს შრომის საერთაშორისო ორგანიზაციის დასაქმების საერთაშორისო სტანდარტული კლასიფიკაციის – ISCO-08-ის 25-ე კოდით და მისი შესაბამისი ქვეკოდებით გათვალისწინებულ საქმიანობას.

ცალკე რეჟიმი მოქმედებს საქართველოში მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკურ პირზე. ასეთ შემთხვევაში უცხოელი უნდა ახორციელებდეს ეკონომიკური საქმიანობის ეროვნული კლასიფიკატორის განსაზღვრული კოდებით გათვალისწინებულ საქმიანობას.

შესაბამისად, IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მოთხოვნამდე აუცილებელია რეალური საქმიანობის შესაბამის კლასიფიკაციასთან შედარება.

IV. რომელი საქმიანობის კოდებია განსაზღვრული მცირე ბიზნესისთვის?

საქართველოში მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკური პირისთვის IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა დაკავშირებულია მთავრობის დადგენილებით განსაზღვრულ ეკონომიკურ საქმიანობებთან.

რეგულაცია მიუთითებს შემდეგ კოდებზე:

58.21;
58.29;
62.01;
62.02;
62.03;
62.09;
63.1;
63.12.

შესაბამისად, მცირე ბიზნესის სტატუსის არსებობა თავისთავად საკმარისი არ არის. უცხოელის ფაქტობრივი ეკონომიკური საქმიანობაც უნდა შეესაბამებოდეს ერთ-ერთ განსაზღვრულ IT მიმართულებას.

ამიტომ IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის განაცხადის მომზადებისას საჭიროა როგორც მცირე ბიზნესის სტატუსის, ისე ეკონომიკური საქმიანობის სახის დადასტურება.

V. შეუძლია თუ არა დასაქმებულ IT სპეციალისტს ნებართვის მიღება?

დიახ. ერთ-ერთი ძირითადი კატეგორიაა უცხოელი შრომითი იმიგრანტი, რომელიც შესაბამის IT საქმიანობას ახორციელებს.

ასეთი პირისთვის IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მისაღებად, ზოგადი წესით, საჭიროა საქართველოში შრომითი საქმიანობის უფლება.

შრომითი საქმიანობის უფლების მქონე უცხოელმა განაცხადში უნდა მიუთითოს დასაქმების ხელშეწყობის სახელმწიფო სააგენტოს მიერ მინიჭებული უნიკალური კოდი.

ამასთან, მან უნდა დაადასტუროს:

საქართველოში კანონიერად ყოფნა;
შესაბამის IT საქმიანობაში არანაკლებ 2 წლის გამოცდილება;
ბოლო ერთი წლის განმავლობაში შესაბამისი ოდენობის ანაზღაურება;
შრომითი საქმიანობის უფლება.

ამ პირობების ერთობლივად შესრულებისას უცხოელს შეუძლია მოითხოვოს სპეციალური IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა.

VI. საჭიროა თუ არა შრომითი საქმიანობის უფლება?

ზოგადი წესით, დიახ.

უცხოელ შრომით იმიგრანტს, რომელიც IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვას ითხოვს, უნდა ჰქონდეს საქართველოში შრომითი საქმიანობის უფლება.

შრომითი საქმიანობის უფლება დასაქმებული უცხოელის შემთხვევაში დაკავშირებულია კონკრეტულ ადგილობრივ დამსაქმებელთან და შესაბამის სამუშაო საქმიანობასთან.

მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკური პირიც, შესაბამის ზოგად რეჟიმში, უნდა ფლობდეს შრომითი საქმიანობის უფლებას.

კანონმდებლობა ამასთან ითვალისწინებს სპეციალურ შემთხვევებსაც, როდესაც უცხოელის საქმიანობა ექცევა იმ კატეგორიებში, რომლებზეც „შრომითი მიგრაციის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისი მოქმედება არ ვრცელდება. ასეთ შემთხვევაში IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვისთვის შრომითი საქმიანობის უფლების გადაწყვეტილების ნაცვლად წარდგენილი უნდა იქნეს შესაბამისი გამონაკლისი საქმიანობის დამადასტურებელი დოკუმენტი.

VII. რამდენწლიანი გამოცდილებაა საჭირო?

დასაქმებული IT სპეციალისტისა და მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე შესაბამისი IT მეწარმისთვის საჭიროა ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში შრომითი ან ეკონომიკური საქმიანობის განხორციელების ჯამში არანაკლებ 2 წლის გამოცდილება.

ეს მოთხოვნა IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის ერთ-ერთი დამოუკიდებელი წინაპირობაა.

შესაბამისად, მხოლოდ მიმდინარე სამსახურის ან ახლად რეგისტრირებული მცირე ბიზნესის არსებობა საკმარისი არ არის, თუ უცხოელი ვერ ადასტურებს საჭირო პროფესიულ გამოცდილებას.

რეგულაცია გამოცდილებას უკავშირებს შესაბამის IT საქმიანობას. ამიტომ გამოყენებული მტკიცებულებებით უნდა ირკვეოდეს არა მხოლოდ ის, რომ უცხოელი ზოგადად მუშაობდა, არამედ ისიც, რომ საქმიანობა შესაბამის ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროს მიეკუთვნებოდა.

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის განაცხადამდე პროფესიული ისტორიის დოკუმენტურად მოწესრიგება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია უცხოეთში მიღებული გამოცდილების შემთხვევაში.

VIII. რამდენი შემოსავალია საჭირო?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვისთვის შესაბამის დასაქმებულ ან მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე IT სპეციალისტს ბოლო ერთი წლის განმავლობაში უნდა ჰქონდეს მიღებული განსაზღვრული ოდენობის ანაზღაურება.

მოთხოვნილი თანხაა არანაკლებ 25 000 აშშ დოლარის ლარში ეკვივალენტი წელიწადში.

ეს მოთხოვნა დაკავშირებულია უშუალოდ ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში შრომითი ან ეკონომიკური საქმიანობის შედეგად მიღებულ ანაზღაურებასთან.

შესაბამისად, სხვა წყაროდან მიღებული თანხა ავტომატურად ვერ ჩაანაცვლებს შესაბამის IT საქმიანობიდან მიღებული ანაზღაურების დადასტურებას.

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის განაცხადის მომზადებისას ამიტომ უნდა დადგინდეს როგორც თანხის ოდენობა, ისე მისი წარმომავლობა.

IX. როგორ უნდა დასტურდებოდეს 25 000 აშშ დოლარის ანაზღაურება?

კანონმდებლობა მხოლოდ წლიურ ჯამურ თანხას არ ადგენს.

წარმოდგენილი დოკუმენტებით უნდა დასტურდებოდეს, რომ ბოლო ერთი წლის განმავლობაში უცხოელმა შესაბამისი IT საქმიანობის შედეგად ანაზღაურება მიიღო არანაკლებ ორჯერ, ამ გადახდებს შორის კი უნდა არსებობდეს სულ მცირე 30-დღიანი ინტერვალი.

ეს დეტალი IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის განაცხადისთვის პრაქტიკულად ძალიან მნიშვნელოვანია.

მაგალითად, უცხოელის მიერ ერთჯერადად 25 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტის მიღება რეგულაციაში მითითებული ფორმალური მოთხოვნის სრულყოფილ შესრულებას თავისთავად ვერ ადასტურებს, რადგან საჭიროა მინიმუმ ორი შესაბამისი ანაზღაურების ფაქტი და მათ შორის მინიმუმ 30-დღიანი ინტერვალი.

ამიტომ განაცხადამდე უნდა შეფასდეს არა მხოლოდ უცხოელის წლიური შემოსავალი, არამედ გადახდების პერიოდულობაც.

X. შეუძლია თუ არა მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე IT სპეციალისტს ნებართვის მიღება?

დიახ. IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა სპეციალურად არის გათვალისწინებული საქართველოში მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკურ პირად რეგისტრირებული უცხოელისთვისაც.

ამისათვის უცხოელი უნდა:

ფლობდეს შესაბამის მცირე ბიზნესის სტატუსს;
ახორციელებდეს მთავრობის მიერ განსაზღვრულ IT საქმიანობას;
შესაბამის შემთხვევაში ფლობდეს შრომითი საქმიანობის უფლებას;
ჰქონდეს არანაკლებ 2 წლის შესაბამისი გამოცდილება;
ბოლო ერთი წლის განმავლობაში შესაბამისი IT საქმიანობიდან მიღებული ჰქონდეს არანაკლებ 25 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ანაზღაურება;
დააკმაყოფილოს დანარჩენი საიმიგრაციო და დოკუმენტური მოთხოვნები.

ეს რეჟიმი მნიშვნელოვანია იმ უცხოელი IT პროფესიონალებისთვის, რომლებიც საქართველოში საქმიანობას ინდივიდუალურად ახორციელებენ და ადგილობრივ კომპანიაში დაქირავებულ თანამშრომლებად არ მუშაობენ.

XI. რა დოკუმენტებია საჭირო დასაქმებული IT სპეციალისტისთვის?

დასაქმებულმა უცხოელმა შრომითმა იმიგრანტმა IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მისაღებად უნდა წარადგინოს:

დადგენილი ფორმის განცხადება;
განცხადებაში დასაქმების ხელშეწყობის სახელმწიფო სააგენტოს მიერ მინიჭებული უნიკალური კოდი;
სამგზავრო დოკუმენტის ასლი;
საქართველოში კანონიერად ყოფნის დამადასტურებელი დოკუმენტი;
შესაბამის IT საქმიანობაში არანაკლებ 2 წლის გამოცდილების დამადასტურებელი დოკუმენტი;
ბოლო ერთი წლის განმავლობაში მინიმუმ 25 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტი შესაბამისი ანაზღაურების მიღების დამადასტურებელი ცნობა;
შრომითი საქმიანობის უფლების გაცემის შესახებ გადაწყვეტილება;
3/4 ზომის ფერადი ფოტოსურათი;
მომსახურების საფასურის გადახდის დამადასტურებელი დოკუმენტი.

თუ შრომითი საქმიანობის უფლების ფლობა შესაბამისი ელექტრონული სისტემით მოწმდება, გადაწყვეტილების ცალკე წარდგენა საჭირო აღარ არის.

XII. რა დოკუმენტებია საჭირო მცირე ბიზნესის მქონე IT სპეციალისტისთვის?

მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკური პირისთვის IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის დოკუმენტაცია გარკვეულწილად განსხვავებულია.

საჭიროა:

დადგენილი ფორმის განცხადება და უნიკალური კოდი;
მცირე ბიზნესის სტატუსის დამადასტურებელი დოკუმენტი;
შესაბამისი IT ეკონომიკური საქმიანობის დამადასტურებელი დოკუმენტები;
სამგზავრო დოკუმენტის ასლი;
საქართველოში კანონიერად ყოფნის დამადასტურებელი დოკუმენტი;
არანაკლებ 2 წლის IT საქმიანობის გამოცდილების დამადასტურებელი დოკუმენტი;
ბოლო ერთი წლის განმავლობაში არანაკლებ 25 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტი შესაბამისი ანაზღაურების დამადასტურებელი ცნობა;
შესაბამის შემთხვევაში შრომითი საქმიანობის უფლების გადაწყვეტილება;
ფოტოსურათი;
მომსახურების საფასურის გადახდის დამადასტურებელი დოკუმენტი.

ამ შემთხვევაში IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა მჭიდროდ არის დაკავშირებული მცირე ბიზნესის რეგისტრაციისა და რეალური ეკონომიკური საქმიანობის სწორად დადასტურებასთან.

XIII. რა რეჟიმი მოქმედებს საერთაშორისო IT კომპანიის ხელმძღვანელისთვის?

კანონმდებლობა ცალკე ითვალისწინებს ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში მოქმედი საერთაშორისო კომპანიის სტატუსის მქონე ორგანიზაციის ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილ უცხოელს.

ასეთ პირზე ასევე შეიძლება გაიცეს IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა.

თუ აღნიშნული უცხოელი შრომითი საქმიანობის უფლების რეჟიმს ექვემდებარება, მან უნდა წარადგინოს:

განცხადება და უნიკალური კოდი;
სამგზავრო დოკუმენტის ასლი;
საქართველოში კანონიერად ყოფნის დოკუმენტი;
საერთაშორისო IT კომპანიის ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილების დამადასტურებელი დოკუმენტი;
შრომითი საქმიანობის უფლების გადაწყვეტილება;
ფოტოსურათი;
მომსახურების საფასურის ქვითარი.

მნიშვნელოვანია, რომ ამ სპეციალური კატეგორიის დოკუმენტურ ჩამონათვალში ჩვეულებრივი დასაქმებული IT სპეციალისტისთვის მოქმედი 2-წლიანი გამოცდილებისა და 25 000 აშშ დოლარის წლიური ანაზღაურების დადასტურების მოთხოვნა მითითებული არ არის.

XIV. რას ნიშნავს საერთაშორისო IT კომპანიის წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილება?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის ამ სპეციალური გზისთვის საჭიროა ოფიციალურად დადასტურდეს, რომ უცხოელი შესაბამისი საერთაშორისო IT კომპანიის ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირია.

ამიტომ მხოლოდ კომპანიის თანამშრომლის სტატუსი ავტომატურად საკმარისი არ არის.

საჭიროა ისეთი სამართლებრივი სტატუსი, რომელიც კონკრეტულ უცხოელს ორგანიზაციის ხელმძღვანელობისა და წარმომადგენლობის უფლებამოსილებას ანიჭებს.

განაცხადისას სწორედ აღნიშნული უფლებამოსილების დამადასტურებელი დოკუმენტი უნდა წარედგინოს სააგენტოს.

XV. შეიძლება თუ არა ნებართვის მიღება შრომითი საქმიანობის უფლების გარეშე?

გარკვეულ შემთხვევაში – დიახ.

კანონმდებლობა ითვალისწინებს უცხოელებს, რომელთა საქმიანობა შეესაბამება „შრომითი მიგრაციის შესახებ“ კანონში განსაზღვრულ ისეთ საქმიანობას, რომელზეც ამ კანონის მოქმედება არ ვრცელდება.

ასეთ შემთხვევაში IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვისთვის განმცხადებელი წარადგენს სწორედ შესაბამისი გამონაკლისი საქმიანობის დამადასტურებელ დოკუმენტს.

დასაქმებული IT სპეციალისტის შემთხვევაში კვლავ მოქმედებს გამოცდილებისა და 25 000 აშშ დოლარის ანაზღაურების მოთხოვნები.

მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირისთვისაც შესაბამისი ძირითადი კრიტერიუმები შენარჩუნებულია.

საერთაშორისო IT კომპანიის ხელმძღვანელობისა და წარმომადგენლობის უფლებამოსილი პირისთვის კი გამოიყენება მისთვის სპეციალურად განსაზღვრული დოკუმენტური რეჟიმი.

XVI. შეუძლია თუ არა ოჯახის წევრს იგივე ბინადრობის მიღება?

დიახ. IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა შეიძლება გავრცელდეს ძირითადი უცხოელი სპეციალისტის ოჯახის წევრებზეც.

უცხოელთა შესახებ კანონით ოჯახის წევრის ცნება მოიცავს შესაბამის შემთხვევებში მეუღლეს, არასრულწლოვან შვილს, მეურვეობის ან მზრუნველობის ქვეშ ან სრულ კმაყოფაზე მყოფ არასრულწლოვანს, მხარდაჭერის მიმღებ ან შრომისუუნარო პირს.

ოჯახის წევრისთვის დამოუკიდებლად არ არის დადგენილი IT გამოცდილების, 25 000 აშშ დოლარის ანაზღაურების ან მცირე ბიზნესის სტატუსის მოთხოვნა.

მისი IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა ეფუძნება ძირითადი უცხოელის შესაბამის სტატუსს და ნათესაურ კავშირს.

XVII. რა დოკუმენტებია საჭირო ოჯახის წევრისთვის?

ძირითადი IT სპეციალისტის ოჯახის წევრმა IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მისაღებად უნდა წარადგინოს:

დადგენილი ფორმის განცხადება;
სამგზავრო დოკუმენტის ასლი;
საქართველოში კანონიერად ყოფნის დამადასტურებელი დოკუმენტი;
ძირითადი IT სპეციალისტის ბინადრობის ნებართვის ასლი;
მასთან ნათესაური კავშირის დამადასტურებელი დოკუმენტი;
ფოტოსურათი;
მომსახურების საფასურის გადახდის დამადასტურებელი დოკუმენტი.

თუ ნათესაური კავშირის დოკუმენტი სხვა სახელმწიფოშია გაცემული, მის მიმართ მოქმედებს შესაბამისი დამოწმებისა და თარგმნის წესები.

მნიშვნელოვანია, რომ ოჯახის წევრის ამ სპეციალურ განაცხადზე არ ვრცელდება ოჯახის გაერთიანების ნებართვისთვის გათვალისწინებული კონკრეტული 6-თვიანი დარჩენილი ვადის წესი, რადგან ეს მოთხოვნა დადგენილია ოჯახის გაერთიანებისა და მოკლევადიანი ბინადრობის შესაბამის შემთხვევებზე.

XVIII. უცხოური დოკუმენტები, აპოსტილი და თარგმანი

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვისთვის სხვა სახელმწიფოში გაცემული დოკუმენტები, შესაბამის შემთხვევაში, წარდგენილი უნდა იქნეს ლეგალიზაციის ან აპოსტილით დამოწმების შემდეგ.

გამონაკლისი შესაძლებელია გამომდინარეობდეს საქართველოს შესაბამისი საერთაშორისო ხელშეკრულებიდან ან შეთანხმებიდან.

უცხო ენაზე შესრულებული დოკუმენტი უნდა წარედგინოს სათანადო წესით დამოწმებულ ქართულენოვან თარგმანთან ერთად.

პასპორტი შესაძლებელია მიღებულ იქნეს ქართული თარგმანის გარეშე, თუ პერსონალური მონაცემები ლათინური ტრანსლიტერაციით არის მითითებული.

სპეციალურად IT ნებართვის რეჟიმი ასევე ითვალისწინებს შესაძლებლობას, რომ შესაბამისი უცხოური დოკუმენტი ელექტრონული ფორმით, დედნის გარეშე იქნეს მიღებული, როდესაც მისი აპოსტილის ან ლეგალიზაციის ნამდვილობის ელექტრონულად გადამოწმებაა შესაძლებელი.

XIX. საქართველოში კანონიერად ყოფნის მოთხოვნა

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის განაცხადისთვის საჭიროა საქართველოში კანონიერად ყოფნის დამადასტურებელი დოკუმენტი.

ეს მოთხოვნა მოქმედებს როგორც ძირითად IT სპეციალისტზე, ისე შესაბამისი ოჯახის წევრის განაცხადზე.

ამასთან, IT ნებართვას აქვს მნიშვნელოვანი გამონაკლისი ზოგადი სავიზო შეზღუდვებიდან.

კანონი პირდაპირ ადგენს, რომ C კატეგორიის ორდინალური ვიზის საფუძველზე ბინადრობის ნებართვის გაცემის საერთო აკრძალვა IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვაზე არ ვრცელდება.

იგივე სპეციალური გამონაკლისი მოქმედებს კანონით განსაზღვრულ იმ ყოფნის რეჟიმზეც, როდესაც უცხოელი საქართველოში შესაბამისი უცხო ქვეყნის ვიზის ან ბინადრობის ნებართვის საფუძველზე შემოდის სპეციალური უვიზო წესით.

ეს IT კატეგორიას სხვა დროებითი ბინადრობის რამდენიმე სახისგან მნიშვნელოვნად განასხვავებს.

XX. მოქმედებს თუ არა 40-დღიანი წესი?

არა. IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა პირდაპირ არის გამონაკლისად მითითებული ბინადრობის განაცხადებისთვის მოქმედი ზოგადი 40-დღიანი წესიდან.

შესაბამისად, უცხოელს არ მოეთხოვება სააგენტოსთვის მიმართვა საქართველოში კანონიერად ყოფნის ვადის ამოწურვამდე აუცილებლად 40 კალენდარული დღით ადრე.

ეს მნიშვნელოვანი პროცედურული უპირატესობაა.

თუმცა 40-დღიანი მოთხოვნის არარსებობა არ აუქმებს საქართველოში კანონიერად ყოფნის მოთხოვნას.

განაცხადის შეტანის მომენტში უცხოელს კვლავ უნდა ჰქონდეს შესაბამისი კანონიერი ყოფნის საფუძველი და უნდა წარადგინოს მისი დამადასტურებელი დოკუმენტი.

XXI. როგორ წარედგინება განცხადება?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მისაღებად უცხოელი მიმართავს სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტოს.

განცხადება შეიძლება წარდგენილ იქნეს მატერიალური ან ელექტრონული ფორმით შესაბამისი წესების დაცვით.

უცხოელს შეუძლია განაცხადი წარადგინოს პირადად ან უფლებამოსილი წარმომადგენლის მეშვეობით.

განაცხადთან ერთად აუცილებელია შესაბამისი კატეგორიისთვის განსაზღვრული ყველა დოკუმენტის წარდგენა.

სააგენტოს შეუძლია ადმინისტრაციული წარმოების განმავლობაში დამატებით მოითხოვოს ინფორმაცია ან მტკიცებულება, თუ ეს IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მისაღებად მნიშვნელოვანი გარემოების დასადგენად არის საჭირო.

XXII. რამდენ ხანში განიხილება განცხადება?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის შესახებ განცხადების განხილვაზე მოქმედებს ბინადრობის ნებართვების საერთო ადმინისტრაციული ვადა.

საჭირო დოკუმენტაციის სრულად წარდგენის შემდეგ გადაწყვეტილების მიღების ვადა 30 დღეს არ უნდა აღემატებოდეს.

სააგენტო შესაბამისი კატეგორიის მიხედვით ამოწმებს:

IT საქმიანობის შესაბამისობას;
გამოცდილებას;
ანაზღაურებას;
მცირე ბიზნესის სტატუსს;
შრომითი საქმიანობის უფლებას;
საერთაშორისო IT კომპანიის წარმომადგენლობით უფლებამოსილებას;
საქართველოში კანონიერად ყოფნას;
ოჯახის წევრის შემთხვევაში ნათესაურ კავშირს.

ამიტომ IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის განაცხადამდე დოკუმენტების წინასწარი სამართლებრივი შემოწმება მნიშვნელოვნად ამცირებს დამატებითი ინფორმაციის მოთხოვნის რისკს.

XXIII. რა ვადით გაიცემა IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა პირველად 3 წლის ვადით გაიცემა.

ეს ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი განსხვავებაა ჩვეულებრივი შრომითი ბინადრობის ნებართვისგან, რომელიც პირველად 6 თვიდან 1 წლამდე ვადით გაიცემა.

IT სპეციალისტისთვის, რომელიც შესაბამის კრიტერიუმებს აკმაყოფილებს, თავიდანვე სამწლიანი სტატუსის მიღების შესაძლებლობა პრაქტიკულად მნიშვნელოვანი უპირატესობაა.

ნებართვის მოქმედების განმავლობაში კვლავ უნდა არსებობდეს შესაბამისი სამართლებრივი პირობები და უცხოელმა უნდა დაიცვას მის სტატუსთან დაკავშირებული მოთხოვნები.

XXIV. რამდენი წლით შეიძლება IT ბინადრობის გაგრძელება?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა შეიძლება გაგრძელდეს 3-3 წლით.

მისი მოქმედების საერთო პერიოდი შეიძლება გაგრძელდეს არაუმეტეს 12 წლამდე.

შესაბამისად, მოქმედი რეჟიმი საშუალებას იძლევა IT სპეციალისტის დროებითი ბინადრობის სტატუსი უფრო ხანგრძლივი პერიოდის განმავლობაში შენარჩუნდეს, თუ შესაბამისი სამართლებრივი საფუძველი კვლავ არსებობს.

გაგრძელების მოთხოვნით უცხოელს შეუძლია სააგენტოს მიმართოს მოქმედი ბინადრობის ნებართვის ვადის ამოწურვამდე არაუადრეს 90 დღისა.

გაგრძელების განაცხადისას კვლავ უნდა შეფასდეს IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის შესაბამისი პირობების არსებობა.

XXV. მოქმედებს თუ არა 183-დღიანი წესი?

დიახ. IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი სპეციალური პირობა საქართველოში ფაქტობრივ ყოფნას უკავშირდება.

ნებართვის მოქმედების ვადა წყდება, თუ მისი მფლობელი საქართველოს ტერიტორიაზე ფაქტობრივად არ იმყოფება 183 დღეს ან 183 დღეზე მეტ ხანს ნებისმიერი უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში.

ეს ნიშნავს, რომ IT სპეციალისტმა, რომელიც ხშირი საერთაშორისო მოგზაურობით ან დისტანციური სამუშაოთი არის დაკავებული, საქართველოში ფაქტობრივი ყოფნის პერიოდი ყურადღებით უნდა აკონტროლოს.

აღნიშნული წესი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იმ პირებისთვის, რომლებიც საქართველოში იღებენ IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვას, თუმცა წლის მნიშვნელოვანი ნაწილი სხვა ქვეყნებში საქმიანობენ.

XXVI. როგორ ითვლება საქართველოში ფაქტობრივი ყოფნა?

183-დღიანი წესის მიზნებისთვის საქართველოში ყოფნის დროდ ჩაითვლება ის პერიოდი, რომლის განმავლობაშიც უცხოელი ფაქტობრივად იმყოფებოდა საქართველოს ტერიტორიაზე.

ამასთან, კანონმდებლობა სპეციალურ გამონაკლისს ითვალისწინებს.

საქართველოში ყოფნის დროდ ჩაითვლება ასევე ის პერიოდიც, როდესაც IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მქონე უცხოელი სპეციალურად იყო გასული საქართველოს ფარგლების გარეთ სამკურნალოდ.

შესაბამისად, სამკურნალოდ უცხოეთში ყოფნა შესაბამისი წესის პირობებში 183-დღიანი არყოფნის ჩვეულებრივი პერიოდის მსგავსად არ ფასდება.

IT ბინადრობის მქონე პირების საქართველოში ყოფნის მონიტორინგის კონკრეტულ წესს საქართველოს მთავრობა განსაზღვრავს.

XXVII. რა ხდება საქმიანობის შეწყვეტის შემთხვევაში?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა დაკავშირებულია კონკრეტულ საქმიანობასა და შესაბამის სტატუსთან.

ბინადრობის საერთო წესით უცხოელის საქართველოში ყოფნის ვადა შეიძლება შეწყდეს, თუ მან შეწყვიტა ის საქმიანობა ან ურთიერთობა, რომლის საფუძველზეც ბინადრობის ნებართვა მიიღო.

დასაქმებული IT სპეციალისტის შემთხვევაში განსაკუთრებული ყურადღება უნდა მიექცეს შრომითი ურთიერთობისა და შრომითი საქმიანობის უფლების მდგომარეობას.

მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე უცხოელის შემთხვევაში მნიშვნელოვანია შესაბამისი IT ეკონომიკური საქმიანობის რეალურად გაგრძელება.

თუ უცხოელი კარგავს იმ ძირითად საფუძველს, რომელზეც IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა გაიცა, მისი საიმიგრაციო სტატუსიც დამატებით შეფასებას საჭიროებს.

XXVIII. რა გავლენა აქვს შრომითი საქმიანობის უფლების დარღვევას?

თუ IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მფლობელი უცხოელი ექვემდებარება შრომითი საქმიანობის უფლების რეჟიმს, ამ უფლების პირობების დაცვას პირდაპირი საიმიგრაციო მნიშვნელობაც აქვს.

კანონმდებლობა ბინადრობის შეწყვეტის საფუძვლებს შორის ითვალისწინებს შემთხვევას, როდესაც უფლებამოსილი ორგანოს ინფორმაციით უცხოელმა დაარღვია შრომითი საქმიანობის უფლების პირობები.

ასევე მნიშვნელობა აქვს შრომითი საქმიანობის უფლების გარეშე საქმიანობის განხორციელებას იმ შემთხვევაში, როდესაც ასეთი უფლება კანონით აუცილებელია.

ამიტომ დასაქმების ფორმის, დამსაქმებლის ან შესაბამისი საქმიანობის ცვლილებისას IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მფლობელმა უნდა შეაფასოს, საჭიროა თუ არა შრომითი საქმიანობის უფლების ცვლილება ან ახალი უფლების მიღება.

XXIX. რა შემთხვევაში შეიძლება განაცხადზე უარი ითქვას?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვაზე უარის საკითხი შეიძლება წარმოიშვას, თუ განმცხადებელი ვერ აკმაყოფილებს სპეციალური IT კატეგორიის მოთხოვნებს ან არსებობს ბინადრობის ნებართვის გაცემაზე უარის კანონით განსაზღვრული სხვა საფუძველი.

პრაქტიკულად პრობლემა შეიძლება წარმოიშვას, თუ:

საქმიანობა არ შეესაბამება განსაზღვრულ IT კატეგორიას;
ვერ დასტურდება საჭირო 2-წლიანი გამოცდილება;
ბოლო ერთი წლის შესაბამისი ანაზღაურება 25 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტზე ნაკლებია;
ვერ დასტურდება მინიმუმ ორი ანაზღაურების მიღება სულ მცირე 30-დღიანი ინტერვალით;
მცირე ბიზნესის სტატუსი ან შესაბამისი საქმიანობა სათანადოდ ვერ დასტურდება;
შრომითი საქმიანობის უფლება არ არსებობს მაშინ, როდესაც იგი საჭიროა;
წარმოდგენილია არასწორი ან იურიდიული ძალის არმქონე დოკუმენტი;
არ არის დაცული კანონით განსაზღვრული სხვა მოთხოვნა.

უარის შემთხვევაში ხელახალი განცხადების დაგეგმვამდე საჭიროა უარის კონკრეტული საფუძვლის იდენტიფიცირება და შესაბამისი ხარვეზის გამოსწორება.

XXX. რით განსხვავდება IT და ჩვეულებრივი შრომითი ბინადრობის ნებართვა?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა ჩვეულებრივი შრომითი ბინადრობის ნებართვისგან რამდენიმე მნიშვნელოვანი ნიშნით განსხვავდება.

პირველი განსხვავებაა პროფესიული სფერო. IT ბინადრობა მხოლოდ კონკრეტულად განსაზღვრულ ინფორმაციული ტექნოლოგიების საქმიანობას უკავშირდება.

მეორე განსხვავებაა პროფესიული გამოცდილება — შესაბამის ძირითად IT განმცხადებელს სჭირდება არანაკლებ 2 წლის შესაბამისი გამოცდილება.

მესამე განსხვავებაა ანაზღაურება — ჩვეულებრივი შრომითი ბინადრობის შემოსავლის კრიტერიუმის ნაცვლად IT სპეციალური კატეგორია ბოლო ერთი წლის განმავლობაში არანაკლებ 25 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტ შესაბამის ანაზღაურებას მოითხოვს.

მეოთხე განსხვავებაა მოქმედების ვადა. IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა პირველად 3 წლით გაიცემა და შესაძლებელია 3-3 წლით გაგრძელდეს არაუმეტეს 12 წლამდე.

მეხუთე განსხვავებაა 40-დღიანი წესიდან გამონაკლისი.

მეექვსე განსხვავებაა C კატეგორიის ვიზის მიმართ არსებული სპეციალური გამონაკლისი.

მეშვიდე მნიშვნელოვანი თავისებურებაა 183-დღიანი ფაქტობრივი ყოფნის მოთხოვნა.

XXXI. რას უნდა მიაქციოს ყურადღება IT სპეციალისტმა განაცხადამდე?

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მოთხოვნამდე სასურველია ეტაპობრივად შემოწმდეს:

საქმიანობა ნამდვილად შედის თუ არა შესაბამის IT კლასიფიკაციაში;
დასტურდება თუ არა არანაკლებ 2 წლის გამოცდილება;
ბოლო ერთი წლის განმავლობაში მიღებულია თუ არა არანაკლებ 25 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტი შესაბამისი ანაზღაურება;
დასტურდება თუ არა მინიმუმ ორი გადახდა 30-დღიანი ინტერვალით;
საჭიროა თუ არა შრომითი საქმიანობის უფლება;
არსებობს თუ არა უნიკალური კოდი;
მცირე ბიზნესის შემთხვევაში სწორად არის თუ არა რეგისტრირებული სტატუსი და საქმიანობა;
საერთაშორისო კომპანიის შემთხვევაში დასტურდება თუ არა ხელმძღვანელობისა და წარმომადგენლობის უფლებამოსილება;
წესრიგშია თუ არა უცხოური დოკუმენტები;
კანონიერია თუ არა უცხოელის მიმდინარე ყოფნა საქართველოში.

ამ წინასწარი შემოწმებით შესაძლებელია IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის პროცესის თავიდანვე სწორად დაგეგმვა.

XXXII. სამართლებრივი დახმარება IT ბინადრობის მიღების პროცესში

IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვა ერთდროულად მოიცავს საიმიგრაციო, შრომითი და გარკვეულ შემთხვევებში სამეწარმეო სამართლის საკითხებს.

დასაქმებული უცხოელის შემთხვევაში მნიშვნელოვანია შრომითი საქმიანობის უფლება, პროფესიული გამოცდილება და შესაბამისი ანაზღაურება.

მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე IT სპეციალისტისთვის დამატებით უნდა შემოწმდეს ბიზნესის სტატუსი და კონკრეტული ეკონომიკური საქმიანობის შესაბამისობა.

საერთაშორისო IT კომპანიის ხელმძღვანელის შემთხვევაში კი გადამწყვეტი ხდება კომპანიის სტატუსი და უცხოელის ხელმძღვანელობისა და წარმომადგენლობის უფლებამოსილება.

ნებართვის მიღების შემდეგაც საჭიროა მისი მოქმედების პირობების დაცვა, მათ შორის 183-დღიანი საქართველოში ფაქტობრივი ყოფნის მოთხოვნის გათვალისწინება.

TB Legal უცხოელ IT სპეციალისტებსა და კომპანიებს ეხმარება შრომითი საქმიანობის უფლების, შესაბამისი ბიზნესსტრუქტურისა და IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მიღებისთვის საჭირო სამართლებრივი პირობების შეფასებასა და ადმინისტრაციულ წარმოებაში.

თუ საქართველოში მუშაობთ ან საქმიანობთ ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში და გსურთ IT სფეროში დასაქმებული პირის ბინადრობის ნებართვის მიღება, შეგიძლიათ მიიღოთ იურიდიული კონსულტაცია თქვენი კონკრეტული შემთხვევის სამართლებრივი შეფასებისთვის.

ავტორი

ნიკო ქებურია – უფროსი იურიდიული მრჩეველი

წინამდებარე სტატია მომზადებულია ზოგადი საინფორმაციო მიზნებისთვის და არ წარმოადგენს ინდივიდუალურ სამართლებრივ კონსულტაციას ან იურიდიულ დასკვნას. კონკრეტულ საქმეზე გადაწყვეტილების მიღებამდე რეკომენდებულია კვალიფიციური იურისტისგან ინდივიდუალური სამართლებრივი კონსულტაციის მიღება.

ბლოგის გაზიარება:

გჭირდებათ სამართლებრივი მხარდაჭერა?

გიგა ადამია – მმართველი პარტნიორი

იხილეთ პროფილი